Công ty CP Điện Trường Giang đã đạt được thành tựu đáng kể khi sản xuất thành công máy cắt chân không VCB TV1 (24-40,5kV) đạt tiêu chuẩn IEC và chứng nhận quốc tế KEMA, ASTA. Tuy nhiên, một thực tế đáng tiếc đang diễn ra: sản phẩm đạt chuẩn quốc tế nhưng lại không được sử dụng tại Việt Nam. Vấn đề không nằm ở năng lực sản xuất mà nằm ở những rào cản chính sách và thiếu cơ chế hỗ trợ cho doanh nghiệp nội địa.
Luat Đấu thầu năm 2023 đã đề ra quy định ưu tiên cho sản phẩm sản xuất trong nước, nhưng trên thực tế, hồ sơ mời thầu của các đơn vị chủ đầu tư vẫn thiếu các tiêu chí cụ thể để đánh giá và ưu tiên sản phẩm trong nước. Điều này khiến cho các doanh nghiệp trong nước gặp khó khăn khi tham gia vào quá trình đấu thầu.
Không chỉ vậy, các doanh nghiệp còn phải đối mặt với khó khăn về chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) cao, trong khi không nhận được hỗ trợ từ chính sách. Chi phí thử nghiệm sản phẩm cao và kết quả thử nghiệm tại các phòng thí nghiệm trong nước như Quatest không được công nhận, buộc doanh nghiệp phải thực hiện kiểm định quốc tế tại các tổ chức như KEMA, ASTA, CE, UL với chi phí cao.
Việt Nam hiện thiếu phòng thí nghiệm đạt tiêu chuẩn quốc tế, khiến doanh nghiệp phải thực hiện thử nghiệm tại châu Âu với thời gian và chi phí lớn. Việc này không chỉ làm tăng chi phí mà còn kéo dài thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.
Bên cạnh đó, ngành công nghiệp hỗ trợ tại Việt Nam vẫn còn hạn chế, khiến doanh nghiệp phụ thuộc vào linh kiện nhập khẩu. Việc thương mại hóa và xuất khẩu sản phẩm cũng gặp khó khăn do chi phí cao cho chứng nhận quốc tế như CE, UL, và thiếu hỗ trợ tiếp thị cũng như chuyển giao công nghệ từ các dự án FDI.
Tình trạng này đòi hỏi sự thay đổi trong chính sách và cơ chế hỗ trợ để giúp doanh nghiệp Việt Nam phát triển và cạnh tranh với các công ty nước ngoài. Các doanh nghiệp đang rất cần cơ chế hỗ trợ đúng và trúng để tạo điều kiện thuận lợi cho sản phẩm trong nước, giúp doanh nghiệp Việt Nam phát triển và bứt phá, từ đó khơi thông tiềm lực quốc gia.
Các chuyên gia và doanh nghiệp đang kêu gọi sự hỗ trợ từ chính phủ để xây dựng cơ sở hạ tầng thử nghiệm và hỗ trợ tiếp thị cho sản phẩm trong nước. Đồng thời, cần có những chính sách ưu tiên cho sản phẩm trong nước và hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp để giúp họ vượt qua khó khăn và thách thức.
Với sự hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi, các doanh nghiệp Việt Nam có thể phát triển và cạnh tranh trên thị trường quốc tế, từ đó đóng góp vào sự phát triển của nền kinh tế trong nước.
